BoE Başkanı Bailey: Daha büyük şoklara hazırlıklı olmalıyız

Dün başlayan ve iki gün sürecek İstanbul Ekonomi Forumu, İstanbul Finans Merkezi'nde düzenleniyor.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından organize edilen etkinlikte, dünyanın dört bir yanından merkez bankası başkanları ve üst düzey politika yapıcılar bir araya geldi.

İngiltere Merkez Bankası (BoE) Başkanı Andrew Bailey de İstanbul Ekonomi Forumu'nda bugün bir konuşma gerçekleştirdi.

Bailey, finansal sistemin şu ana kadar dayanıklılığını koruduğunu ancak düşük büyüme, tekrarlanan arz şokları ve değişen piyasa yapıları nedeniyle bu dayanıklılığın garanti olarak görülmemesi gerektiğini söyledi.

Dünyanın dört bir yanından merkez bankası başkanları ve üst düzey politika yapıcılarını bir araya getiren forumda konuşan Bailey, Orta Doğu'daki savaşın büyüme, enflasyon ve faiz oranlarına ilişkin büyük bir belirsizlik yarattığını belirtti. Bailey, devlet tahvili piyasaları, kredi piyasaları ve varlık değerlemelerindeki mevcut kırılganlıkların açığa çıkabileceğini kaydetti.

YAPAY ZEKA FİNANSMANINDAKİ ARTIŞ YENİ RİSKLER GETİRİYOR

Bailey, yapay zekayla bağlantılı finansmanın hızla genişlemesinin yeni riskler doğurduğunu, buna karşılık yapay zekanın büyümeye sağlayabileceği katkıların da daha belirgin hale gelmeye başladığını ifade etti.

Mevcut belirsizliklere rağmen bankacılık sisteminin genel olarak güçlü sermaye yapısını koruduğunu ve finansman sıkıntısı yaşanmadığını belirten Bailey, şöyle konuştu:

“Birbiri ardına gelen ekonomik şoklara ve artan oynaklığa rağmen finansal piyasaların çoğunda likidite veya işlem koşullarında büyük bir bozulma yaşanmadı. Finansal piyasalar şimdiye kadar devlet tahvili getirilerindeki önemli artışlara karşı koydu ve piyasa ayarlamalarının çoğu düzenli bir şekilde gerçekleşti.

Bu dayanıklılık büyük ölçüde, küresel finansal kriz sonrasında uygulamaya konulan reformlara borçlu. Bu reformlar zaman zaman külfetli oldukları gerekçesiyle eleştiriliyor. Bugün ise değerleri açıkça görülüyor.”

“DAHA BÜYÜK ŞOKLARA HAZIRLIKLI OLMALIYIZ”

Bailey, buna rağmen rehavete kapılmamak gerektiğinin altını çizerek, şu değerlendirmede bulundu:

“Ekonomi politikalarının giderek jeopolitik rekabetin bir alanı haline geldiği bir dünyada daha fazla aksaklıklar görülebilir. Bu nedenle daha büyük şokların istisna olmadığı bir dünyaya hazırlıklı olmalıyız.”

Küresel şokların enflasyon ve üretim üzerinde baskı oluşturabileceği uyarısında bulunan Bailey, arz şoklarının para politikası ile finansal istikrar arasında da gerilim yaratabileceğini ifade etti.

Bailey, dayanıklılığın kriz yaşanmadan önce sağlanmasının önemine işaret ederek şunları söyledi:

“Bu nedenle bir şok gerçekleşmeden önce dayanıklılığın sağlanması çok önemlidir. Güçlü bankalar ve sağlam hanehalkı ile şirket bilançoları, politika yapıcılara ekonomik bir düzeltmeyi finansal krize dönüştürmeden karşılık verebilmeleri için hareket alanı sağlar.

Maliye politikası da benzer bir zorlukla karşı karşıya. Daha düşük büyüme ve tekrarlanan arz şokları kamu maliyesini zayıflatırken hükümetler üzerindeki destek sağlama baskısını artırıyor. Daha yüksek borçlanma maliyetleri ve daha zayıf büyüme, borcun Gayrisafi Yurt İçi Hasıla'ya (GSYH) oranını yükseltiyor. Piyasalar maliye politikasının gidişatından şüphe etmeye başlarsa tahvil getirileri daha da yükselebilir ve para politikası ile finansal koşulları sıkılaştırabilir.”

KÜRESEL TAHVİL PİYASASINDA KIRILGANLIK ARTIYOR

Son dönemde küresel tahvil piyasasının da köklü biçimde değiştiğini belirten Bailey, kaldıraçlı yatırımcıların piyasadaki rolünün büyüdüğünü söyledi. Bailey, uzun vadeli borçlanma araçlarına yönelik geleneksel talebin ise kısmen emeklilik sistemlerindeki değişiklikler ve yaşlanan nüfus nedeniyle azaldığını aktardı.

Yeni piyasa yapısının şu ana kadar piyasaların ilave kamu borcu arzını karşılama kapasitesini artırdığını ifade eden Bailey, bununla birlikte kırılganlıkların da arttığına dikkati çekti.

Bailey, şu uyarılarda bulundu:

“Ancak daha yüksek absorpsiyon, beraberinde daha yüksek kırılganlık getirdi. Kaldıraçlı pozisyonlar hızla çözülebilir. Zararlar teminat tamamlama çağrılarını, modellerin yönlendirdiği yeniden fiyatlamaları ve pozisyonların zorunlu olarak kapatılmasını tetikleyebilir. Bu da daha fazla zorunlu satışa yol açarak piyasa hareketlerini büyütebilir.

Alıcılar genellikle fiyata daha duyarlıdır. Aynı fonlar, birden fazla ülke ve varlık sınıfında büyük kaldıraçlı pozisyonlara sahip olabilir. Bu nedenle bir piyasada başlayan kaldıraç azaltma süreci diğer piyasalara hızla yayılabilir.”

DAYANIKLI BÜYÜME VE GÜVENİLİR POLİTİKALAR VURGUSU

Bailey, bu zorluklara karşı uygulanacak politikaların birden fazla ayağı olması gerektiğini belirtti.

Sürdürülebilir büyümenin desteklenmesi, para ve maliye politikalarına duyulan güvenin korunması ve temel piyasaların dayanıklılığının güçlendirilmesinin önemine işaret eden Bailey, bu adımların küresel finansal sistemin olası şoklara karşı direncini artırabileceğini kaydetti.

Kaynak: {Haber Merkezi}