Etimesgut’tan Kore’ye bir yolculuk: Türk Tugayı

Kore Yarımadası, II. Dünya Savaşı’nın bitimine kadar 35 yıl Japonya’nın sömürgesi altında kaldı.

II. Dünya Savaşı’nın sonunda Japonya'nın Ağustos 1945’te teslim olmasıyla birlikte Kore’deki Japon askerlerinin silahsızlandırılması görevi Sovyetler Birliği ile ABD arasında paylaştırıldı.

ABD VE SSCB BÖLÜNMESİ

38. paralelin kuzeyindeki Japon işgalcilerinin teslimini Sovyet birlikleri, güneyindekilerin teslim sürecini ise ABD birlikleri düzenledi.

Ancak geçici olması düşünülen bu ayrım ABD ile Sovyetler Birliği rekabetinin etkisiyle kalıcı bir bölünmenin yolunu açtı.

İKİ KORE

Yarımadanın tek bir hükümet altına birleştirilmesi hakkında anlaşma sağlanamadı.

1948 yılında 38. paralelin kuzeyinde Sovyetler Birliği'nin desteklediği Kim İl-sung liderliğindeki Kore Demokratik Halk Cumhuriyeti, güneyinde ise ABD'nin desteklediği Kore Cumhuriyeti kuruldu.

KORELİLER ÇATIŞIYOR

İki taraf da Kore’nin meşru hükümeti olarak kendisini görüyor ve yarımadanın kendi yönetimi altında birleşmesini savunuyordu.

Anlaşmazlık çok geçmeden askeri çatışmalara dönüştü.

ULUSLARARASI GÜÇ SAVAŞI

1948-1950 yılları arasında 38. paralel boyunca çatışmalar yaşandı.

25 Haziran 1950’de Kuzey Kore’nin Güney Kore’ye saldırmasıyla başlayan savaş kısa sürede uluslararası bir çatışmaya dönüştü.

BM’DEN ÇAĞRI

Kuzey Kore’nin Güney Kore’ye saldırısı üzerine Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, üye ülkelere Güney Kore'ye yardım çağrısında bulundu.

Türkiye de bu çağrı doğrultusunda Birleşmiş Milletler kuvvetleri bünyesinde Kore’ye asker gönderme kararı aldı.

TÜRK TUGAYI

ABD haricinde Kore’ye bir tugay büyüklüğünde kuvvet göndermeye karar veren ilk ülke Türkiye oldu.

Kararın ardından oluşturulan 1. Türk Tugayı'nın komutanlığına Tuğgeneral Tahsin Yazıcı getirildi.

ETİMESGUT’TAN YOLA ÇIKILDI

Oluşturulan tugayda 259 subay, 395 astsubay, 4 bin 414 er ve memurların bulunduğu toplam 5 bin 90 kişi yer alıyordu.

Birliklerin Ankara'daki hazırlıkları tamamlandıktan sonra Türk askerleri 19-20 Eylül 1950’de Etimesgut’tan trenlerle İskenderun'a yola çıktı.

GEMİLER KORE’YE

Kurban Bayramı'nı İskenderun'daki Atik Yaylası'nda geçiren askerlerin ilk kafilesi 25 Eylül 1950’de Amerikan bandıralı General J. H. McRae gemisiyle limandan ayrıldı.

İkinci kafile 26 Eylül’de, üçüncü kafile ise 29 Eylül'de Kore’ye gemi yolculuklarına başladı.

ÇİN MÜDAHALESİ

21 gün süren yolculuğun sonunda Türk askeri, Kore'nin güneyindeki Pusan Limanı'na ulaştığında Birleşmiş Milletler kuvvetlerinin 16 Eylül-2 Kasım tarihleri arasındaki karşı saldırılarıyla Kuzey Kore ordusunun ilerleyişi durmuş ve geri çekilmeye başlamıştı.

Ancak hemen ardından Çin’in Kuzey Kore’nin yanında savaşa dahil olmasıyla birlikte  daha yoğun çatışmaların olduğu bir dönem başladı.

KUNURİ MUHAREBELERİ

Türk Tugayı, 26-29 Kasım tarihlerinde, Çin birliklerinin ağır bir saldırı başlattığı Kunuri bölgesindeki çatışmalarda önemli başarılar kazandı.

Çok zorlu şartlarda mücadele verilen Kunuri’deki çarpışmalar, Türk Tugayı'nın Kore Savaşı’nda en çok öne çıktığı muharebelerden biri oldu.

TÜRK-ÇİN ÇARPIŞMALARI

Türk birlikleri ilerleyen yıllarda savaşın başka noktalarında önemli çarpışmalarda yer aldı. 

Bunlardan biri de 25-27 Ocak 1951 tarihlerinde yine Çin birlikleriyle çarpışılan Kumyangjang-ni Muharebesi’ydi.

3 YILIN SONUNDA ATEŞKES

Kore Savaşı, 27 Temmuz 1953’te imzalanan ateşkesle sona erdi.

Ateşkes anlaşmasıyla Kuzey Kore ve Güney Kore’yi ayırmak amacıyla Kore Tarafsız Bölgesi oluşturuldu.

721 ŞEHİT

1950-1953 yılları arasındaki savaşta 721 Türk askeri şehit oldu.

Milli Savunma Bakanlığı kayıtlarına göre Kore’de Türk birliklerinden 2 bin 147 yaralı, 346 hasta, 234 esir ve 175 kayıp bulunduğu belirtiliyor.

20 BİN TÜRK KORE’DE SAVAŞTI

Kore Savaşı'na dönüşümlü olarak toplam 4 Türk Tugayı katıldı.

Savaş boyunca Türkiye, Kore’ye 21 bin 212 asker gönderdi.

Kaynak: {Haber Merkezi}